Rinoplasti (Burun Estetiği) — Ankara

Rinoplasti nedir?

Rinoplasti, burnun kemik ve kıkırdak iskeletinin yeniden şekillendirildiği cerrahi işlemdir. Burnun dışarıdan görünen hattını belirleyen yapılarla nefes yolunu belirleyen yapılar aynı yapılardır: sırt yüksekliği düşürülürken üst yan kıkırdaklar, uç kaldırılırken nazal valf açısı etkilenir. Bu yüzden ameliyat yalnızca dıştan bakılarak planlanmaz.

Muayenede burnun dış hattı kadar iç yapısı da incelenir. Endoskopik değerlendirme ile septumun konumu, konkaların büyüklüğü ve nazal valfin genişliği görülür. Beklentinizin anatominizle uyumlu olup olmadığı bu görüşmede konuşulur.

Kimler için uygun olabilir?

Rinoplasti için tek bir aday profili yok. Muayenede en sık duyduğumuz cümleler şunlar:

• Profilden bakıldığında burun sırtında çıkıntı (kemer) görünmesi
• Burun ucunun düşük durması ya da gülerken aşağı çekilmesi
• Burnun yüz orta hattına göre eğri durması
• Burun kanatlarının geniş bulunması
• Geçirilmiş bir travma sonrası şeklin değişmesi
• Görünümle birlikte devam eden burun tıkanıklığı

Burun gelişiminin tamamlanmış olması beklenir; bu nedenle işlem genellikle ergenlik dönemi sonrasına bırakılır. Kontrolsüz kanama bozukluğu, aktif enfeksiyon ve iyileşmeyi bozan bazı sistemik hastalıklar cerrahiyi erteletebilir. Sigara doku iyileşmesini olumsuz etkiler; ameliyat öncesi ve sonrası bırakılması istenir.

Nasıl yapılır?

İki temel yaklaşım var. Kapalı (endonazal) teknikte tüm kesiler burun deliklerinin içinde kalır. Açık teknikte buna ek olarak kolumella denen iki delik arasındaki köprüde birkaç milimetrelik bir kesi yapılır; bu kesi izi zamanla belirsizleşir. Açık teknik cerraha yapıları doğrudan görme imkânı verdiği için özellikle uç bölgesinde ayrıntılı çalışma gereken vakalarda tercih edilir. Hangisinin seçileceği burnunuzun yapısına göre değişir.

Sırttaki çıkıntı törpülenerek ya da kesilerek alınır. Kemikler daraltılacaksa osteotomi denen kontrollü kırıklarla yeni konumlarına getirilir. Uç bölgesi, kıkırdakların dikişlerle yeniden konumlandırılması ve gerektiğinde destek greftleri eklenmesiyle şekillendirilir.

Greft gerektiğinde ilk tercih genellikle septumdan alınan kıkırdaktır. Septum yeterli değilse kulak kıkırdağı, daha büyük destek gerekiyorsa kaburga kıkırdağı kullanılabilir. Bunların hangisinin gerekeceği çoğunlukla ameliyat öncesi konuşulur.

Ameliyat sonunda burun sırtına bir atel yerleştirilir. Septuma da müdahale edildiyse içeriden ince silikon ayırıcılar konabilir. Eskiden kullanılan, çıkarılırken ağrı veren tampon tipleri büyük ölçüde bırakıldı.

Neyi değiştirebiliriz, neyi değiştiremeyiz

Bir ameliyatın neyi başarabileceğini anlatmak kolaydır. Sınırlarını söylemek daha az yapılır, ama beklentiyi doğru kurmanın tek yolu budur. Aşağıdakiler tekniğin değil, dokunun koyduğu sınırlardır.

• Cilt kalınlığı. Kalın ciltte burun ucundaki ince ayrıntılar dışarıdan daha az okunur; ödem daha uzun sürer. İnce ciltte ise altta kalan her düzensizlik zamanla belirginleşebilir. Cildin kalınlığı değiştirilemez, ameliyat ona göre planlanır.
• Kıkırdak rezervi. Destek gereken yerlerde greft kullanılır ve kıkırdak öncelikle septumdan alınır. Daha önce ameliyat olmuş bir burunda bu rezerv azalmış olabilir; o zaman kulak ya da kaburga gündeme gelir.
• Yüz oranları. Burun tek başına değil, çene, alın ve yüz orta hattıyla birlikte görünür. Yüzün geri kalanına uymayan bir burun, kendi başına "doğru" olsa bile yerinde durmaz.
• İyileşme biyolojisi. Skar dokusunun nasıl davranacağı önceden bilinemez. Aynı teknik iki kişide farklı sonuç verebilir; sonucun oturması 12 ayı bulur.
• Nefes, görünümün önünde gelir. Nazal valfi daraltacak bir estetik talep, sonucu hem nefes hem görünüm açısından bozar. Böyle bir istek, nedeni anlatılarak reddedilir.

Muayenede bu sınırlar tek tek konuşulur. "Şu ünlünün burnu" gibi bir hedef, farklı bir cilt ve farklı bir iskelet üzerinde aynı sonucu vermeyeceği için gerçekçi bir plan sayılmaz.

Riskler ve dikkat edilmesi gerekenler

Her cerrahi işlemin riski vardır. Rinoplastide kanama, enfeksiyon, anesteziye bağlı sorunlar, geçici koku ve his değişiklikleri, iyileşme sırasında beklenmedik asimetri ya da düzensizlik gelişmesi görülebilir. Bir kısmı basit önlemlerle çözülür, bir kısmı ikinci bir düzeltme gerektirebilir.

Revizyon oranı için tek bir sayı vermek doğru olmaz; bildirilen oran neyin sayıldığına göre değişiyor. JAMA Facial Plastic Surgery'de yayımlanan, üç eyaletin hastane kayıtlarını kapsayan 175.842 hastalık analizde ameliyathanede yapılan revizyon septorinoplasti oranı yüzde 3,1 çıkmıştır. Cleveland Clinic gibi klinik kaynaklar ise küçük düzeltmeleri ve dolguyla yapılan rötuşları da sayarak yaklaşık yüzde 15'ten söz ediyor. Aradaki farkın büyük bölümünü, estetik beklentiden doğan küçük düzeltmeler açıklıyor.

Revizyon ihtiyacı ameliyatın başarısız olduğu anlamına gelmez; burun iyileşirken doku davranışının tam olarak öngörülememesiyle ilgilidir. Ameliyat öncesi görsel çalışma yapılabilir, ancak bu bir taahhüt değildir: sonucu belirleyen cilt kalınlığı ve kıkırdak yapısı gibi kişiye özgü etkenlerdir.

İyileşme süreci

1. İlk 48 saat Şişlik ve morluğun en belirgin olduğu dönem. Baş yüksekte tutulur, soğuk uygulama önerilir. Ağız açık nefes alınır, bu normaldir.
2. 1. hafta Atel ve varsa silikon ayırıcılar genellikle bu hafta içinde çıkarılır. Morlukların büyük kısmı bu dönemde açılmaya başlar.
3. 2-4. hafta Çoğu hasta bu dönemde sosyal hayata döner. Gözlük kullanımı ve burnu zorlayacak hareketler için hekiminizin verdiği süreye uyulmalıdır.
4. 2-3. ay Şişliğin belirgin kısmı çözülür. Burun ucundaki ince ödem devam eder; cilt kalınsa daha uzun sürer.
5. 6-12. ay Ödem yavaş yavaş tamamen çözülür. Burnun son halini alması genellikle bir yılı bulur, kimi vakada daha uzun sürer.

Buradaki süreler ortalamadır; iyileşme kişiden kişiye değişir.